Dwusuw czy czterosuw?

Dwusuw czy czterosuw- oto jest pytanie
Hamlet nie miał takiego dylematu, jednak w XXI wieku przymierzając się do kupna jednośladu, zwłaszcza skutera lub motoroweru, często stajemy przed pytaniem: dwusuw czy czterosuw. Otóż nie ma jednoznacznej odpowiedzi. Każdy rodzaj silnika ma swoje mocne i słabe strony, inne zasady eksploatacji. Rzućmy więc trochę światła na to, mogłoby się wydawać zawiłe zagadnienie.
Na początek (tak dla rozluźnienia) przytoczę, jak kształtowała się moja wiedza na ten temat, kiedy byłem w początkowej fazie szkoły podstawowej. Dysponowałem wtedy bardzo szczątkową wiedzą motoryzacyjną, w zasadzie ograniczającą się do rozpoznawania kilkunastu marek najpopularniejszych samochodów. Niektórzy koledzy z klasy wiedzieli już co „w silniku piszczy”. Pewnego razu próbowałem wmówić im, że fiat 126p, popularny „maluch” jest czterosuwem- co akurat było prawdą. Najlepsze, że w mojej świadomości czterosuw był to silnik, w którym pracowały cztery tłoki. Dwusuw, analogicznie posiadał jedynie dwa cylindry z dwoma tłokami. Zostałem błyskawicznie oświecony, że chodzi tu o cykl pracy silnika, koledzy zaś mieli ze mnie niezły ubaw tłumacząc mi, że „maluch” mimo, że napędzany jest przez silnik czterosuwowy, posiada jedynie dwa cylindry.
Teraz, kiedy kondycja mojej wiedzy motoryzacyjnej ma się trochę lepiej, postaram się opowiedzieć co i jak z tymi suwami.
Na początek weźmiemy na warsztat silnik prostszy konstrukcyjnie, czyli oczywiście...dwusuw.
Jak wskazuje nazwa, cykl pracy tych silników składa się z dwóch suwów tłoka w cylindrze. Czyli najprościej rzecz ujmując, tłok idzie w górę i w dół- i w tych dwóch ruchach zamyka się proces jednego cyklu pracy. Poruszający się tłok zamyka i otwiera okienka, przez które zasysane jest paliwo i wypychane są spaliny. Najlepiej zobrazuje to rysunek.
1.Suw sprężania - w pierwszej fazie suwu sprężania następuje "przepłukanie" przestrzeni roboczej silnika (1). Wtedy to spaliny powstałe w poprzednim cyklu pracy są wytłaczane przez kanał wydechowy (2), jednocześnie do przestrzeni roboczej przez kanał międzykomorowy (3) napływa mieszanka paliwowo-powietrzna zgromadzona wcześniej w przestrzeni korbowej silnika (4). W dalszej fazie suwu sprężania tłok (5), pełniący także rolę zaworu, zamyka kanał wydechowy i międzykomorowy, odsłaniając jednocześnie kanał ssący (6). W czasie sprężania paliwa w komorze spalania, świeża porcja mieszanki paliwowej napływa przez kanał ssący do przestrzeni korbowej silnika.
2. Suw pracy - Przed dojściem do górnego martwego położenia tłoka (GMP) następuje zapłon paliwa, które gwałtownie rozprężając się powoduje ruch tłoka w dół do dolnego skrajnego położenia. W końcowej fazie tego suwu odsłaniany jest kanał wydechowy i spaliny zaczynają opuszczać przestrzeń roboczą. Cykl się powtarza.
W silniku czterosuwowym na jeden cykl pracy przypadają cztery suwy tłoka: najpierw do góry, potem do dołu, następnie do góry i znów do dołu. W tych czterech ruchach mieszanka wybucha jeden raz. ( W dwusuwie jeden wybuch mieszanki to dwa ruchy tłoka). Budowa czterosuwowego silnika jest znacznie bardziej skomplikowana niż silnika dwusuwowego. W dwusuwie mamy do czynienia z układem kanałów (wydechowy, ssący) wydrążonych w cylindrze. W czterosuwie rolę kanałów przejmuje układ rozrządu. Są to tzw. zawory, które sterują dopływem paliwa oraz wypuszczaniem spalin. Zastosowany jest również bardziej skomplikowany układ smarowania pracujących części. Olej nie występuje jako mieszanina z benzyną, lecz podawany jest pod ciśnieniem z tzw. miski olejowej. Układ jest najczęściej zamknięty, dzięki temu spalanie oleju zmniejszone zostało do minimum. ( W dwusuwie zaś musimy mieszać paliwo z olejem). Cykle pracy można przedstawić następująco:
1: ssanie
W czasie suwu ssania następuje ruch tłoka w dół w wyniku czego na skutek powstałego podciśnienia przez otwarty zawór ssący następuje zassanie mieszanki paliwowo powietrznej lub powietrza. Następnie następuje zamkniecie zaworu dolotowego, a tłok zaczyna poruszać się do góry
2: sprężanie
W czasie suwu tłoka do góry następuje sprężanie mieszanki paliwowo-powietrznej. Tuż przed osiągnięciem przez tłok GMP następuje zapłon mieszanki, a wskutek rozprężania się powstałych w wyniku spalania gazów następuje odepchnięcie tłoka w dół.
3: praca
W czasie suwu pracy tłok odpychany siłą powstałych w wyniku spalania gazów napędza wał korbowy, powodując tym samym powstanie momentu obrotowego koniecznego do napędzania pojazdu.
4: wydech
Tuż przed osiągnięciem przez tłok dolnego martwego punktu następuje otwarcie zaworu wydechowego, a w wyniku ruchu tłoka w górę następuje usunięcie spalin z cylindra. Po osiągnięciu przez tłok GMP następuje suw ssania i cykl się powtarza.
Uff, mamy za sobą nudne wywody techniczne. Najważniejsze są po prostu wady i zalety danej jednostki. Podsumowując, dwusuwy są nieskomplikowane (ewentualne naprawy będą trochę tańsze). Mają niewątpliwie większą moc. Uciążliwością może być dolewanie oleju do paliwa (lub pilnowanie stanu oleju w zbiorniczku) oraz dużo większa emisja spalin (spalany olej nie jest przyjazny dla środowiska). Silniki te niestety nie są tak trwałe jak czterosuwy. Przebiegi między remontami mogą być dwukrotnie mniejsze niż w przypadku użytkowania czterosuwu. Niebagatelny jest również apetyt na paliwo. Dwusuwy zużywają około 30-40% więcej paliwa niż jednostki czterosuwowe o takiej samej pojemności. W zamian za to mają dużo większą moc i osiągi. Jeżeli chodzi o oddawanie mocy, dwusuwy „żyją” dopiero przy wysokich prędkościach obrotowych, podczas gdy czterosuw już od niskich obrotów charakteryzuje się wydajną pracą. Nowe rozwiązania techniczne pozwalają co prawda na usunięcie bądź zniwelowanie wad silników dwusuwowych. Przykładem mogą być układy automatycznego smarowania. Powodują one optymalne dozowanie oleju do benzyny. Wynikiem tego jest lepsza praca silnika, ograniczenie dymienia, mniejsze zużycie paliwa.
Jeżeli przy zakupie jednośladu kładziemy nacisk głównie na osiągi, nie przejmując się trochę większymi wydatkami na paliwo i olej- dwusuw jest dobrym rozwiązaniem. Zwłaszcza, jeżeli zamierzamy kupić pojazd z jednostką napędową o małej pojemności skokowej. Jeśli zaś na przykład jednoślad będzie służył do codziennych, dalekich przejazdów, użytkownik z pewnością doceni zalety jednostki z czterosuwowym sercem.
dwusuw czterosuw
zalety -większa moc (ok. 50%) niż jednostka czterosuwowa takiej samej pojemności-prosta konstrukcja (rolę zaworów pełnią wydrążone w cylindrze kanały) -stosunkowo niskie spalanie-dłuższe przebiegi międzynaprawcze -lepsza charakterystyka pracy i oddawanie mocy-bardziej przyjazny dla środowiska
wady -stosunkowo większe spalanie-krótsza żywotność-większe zanieczyszczenie środowiska-konieczność dodawania oleju do benzyny (dodatkowy koszt) -niższa moc niż jednostka czterosuwowa takiej samej pojemności-konieczność okresowej wymiany oleju
Data: 21.08.2009, 10:35
[ dodawanie komentarzy możliwe po zalogowaniu ]
Brak komentarzy...